Herby mieszczan: Różnice pomiędzy wersjami

Wersja z 15:55, 22 lut 2023

Wrocław

Każda osoba, każda rodzina, każda grupa i społeczność mogła i może przyjąć herb według własnego uznania, z wyjątkiem herbów już istniejących, i używać go tak jak chce.

Herby wrocławskich mieszczan. Są tu herby rodzin związanych z Wrocławiem w okresie przedpruskim. Na stronie Herby mieszkańców Wrocławia uzupełnienie czyli pojawiające się we Wrocławiu herby osób, które z miastem związały się osobiście, ale ich rodziny nie są "wrocławskie".

W sensie ścisłym herb mieszczański (Bürgerliche Wappen) to herb mieszczanina (obywatela miasta), a więc osoby nieposiadającej szlachectwa. Jednak wiele rodzin mających obywatelstwo Wrocławia należało też do stanu szlacheckiego. Działo się tak, gdy nabycie nieruchomości w mieście uzależnione było od ubiegania się o jego obywatelstwo i przyjęcia go. Część szlacheckich rodzin przenosiła się tak do miasta całkowicie, stając się realnymi mieszczanami i wtapiając się w miejskie środowisko. Z drugiej strony wiele rodzin wrocławskiego patrycjatu, czy to za zasługi, czy też za pieniądze, uzyskiwało nobilitacje^[1]. Pokazane są więc herby mieszczan wrocławskich zarówno w sensie herbów mieszczańskich sensu stricto, jak i szlacheckie herby rodzin mających wrocławskie obywatelstwo. Są pewne różnice w wyglądzie herbów mieszczańskich w sensie ścisłym i herbów rodowych (szlacheckich), zwłaszcza w wersji pełnej. W herbie mieszczańskim stosowano hełm turniejowy, czyli zamknięty (bez przyłbicy) tzw. żabi pysk. Herb taki nie był też zwieńczany koroną rangową. Nie są to cechy bezwzględnie wymagane nawet w Niemczech, gdzie rodzaje herbów regulowały przepisy, i zdarzały się herby mieszczańskie nawet z koroną rangową.

Acoluth

Acoluth, Accoluth, Acoluth von Folgersberg

Herb rodziny Acoluth von Folgersberg (Stein^[2])

Artzat

Artzat, von Artzat

Herb rodziny Artzat (Stein^[2])

Ashelm

Ashelm, von Ashelm

Herb rodziny Ashelm (Stein^[2])

Attelmayer

Attelmayer, von Attelmayer

Herb rodziny Attelmayer (Stein^[2])

Bankau

von Bankau, Banke II

Gmerk (Hausmarke, Hauszeichen, Hofzeichen, Handgemal) rodziny von Bankau (Stein^[2])

Banke

Banke, von Banke, Bancke, Bank, Bankaw

Gmerk rodziny von Banke (Stein^[2])
Banke na epitafium zm. w 1496 r. Urszuli Hemmerdey z domu Rindfleisch, żony zm. w 1500 r. Henryka
Herb Apolonii Jenkwitz-Posadowski z domu Bancke na epitafium Mikołaja Jenkwitz-Posadowskiego z 1537 r.
Herb rodziny von Banke (Stein^[2])

Baumgarten

von Baumgarten, de Pomerio

Herb rodziny von Baumgarten (Stein^[2])

Becherer

Becherer, Becher, Pecher

Herb rodziny Becherer (Stein^[2])

Beer

Beer, Ber

Herb rodziny Beer (Stein^[2])

Bennewitz

Bennewitz, Benewicz

Gmerk rodziny Bennewitz (Stein^[2])

Berlin

Berlin, Berlyn, von Berlin

Płyta z nagrobka Marty Berlin z domu Krappe zm. 1508, żony Hansa Berlina zm. 1532
Herb rodziny von Berlin (Stein^[2])

Beyer

Beyer, Beyr, Bavarus

Beyer na epitafium zm. w 1496 r. Urszuli Hemmerdey z domu Rindfleisch, żony zm. w 1500 r. Henryka
Herb rodziny Beyer (Stein^[2])

Biedau

von Biedau, Beda

Herb rodziny von Biedau (Stein^[2])

Bock

von Bock, Bok, Bogkh, Pockow, Pock, Pak, von Bock und Polach

Herb rodziny von Bock (Stein^[2])

Bockwitz

von Bockwitz, Buckowicz, Pockwicz

Herb rodziny von Bockwitz (Stein^[2])

Braun

von Braun, Bruno von Oels, Brunonis, von Brun

Herb rodziny von Braun (Stein^[2])

Brecher

Brecher na pomniku nagrobnym Friedricha Wilhelma Brechera (1700-1775) w farze elżbietańskiej

Bressler

Bressler, von Bressler Bressler von Aschenburg, Breßler, von Breßler, Breßler von Aschenburg

Herb rodziny Breßler von Aschenburg (Stein^[2])

Bruck

von der Bruck zwanej Angermund

Herb rodziny von der Bruck zwanej Angermund (Stein^[2])

Burg

von Burg, Borg, Bork

Herb rodziny von Burg (Stein^[2])

Burkhart

Burckhardt, Burkhart, Burkhart von Loewenburg

Herb rodziny Burkhart von Loewenburg (Stein^[2])

Büttner

Büttner II, Buthner, von Büttner

Herb rodziny wrocławskiej Büttner (Stein^[2])

Cölln

von Cölln

Herb rodziny von Cölln (Stein^[2])

Conrad

Conrad, Cunradi, Konrad

Herb rodziny Conrad (Stein^[2])

Dompnig

Dompnig, Dombnig, Dominici, Dominicus, Domnick, Domnig

1. Herb rodziny Dompnig na zworniku sklepienia kaplicy Dompnigów (Trzech Króli) w kościele pw. św. Elżbiety we Wrocławiu
2. Znak użyty przez Dominika Dompniga w 1483 w prywatnym liście^[3].
3. Dompnig na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485), reprezentuje Heinza Dompniga
4. Dompnig na epitafium Hernigów (1553), druga tablica na lewo od wejścia do północno-zachodniej kruchty kościoła pw. św. Elżbiety we Wrocławiu, od strony ul. św. Elżbiety: 2. od lewej
5. Herb rodziny Dompnig (Stein^[2])

Dobschütz

von Dobschütz, Dopschitz

Herb rodziny von Dobschütz (Stein^[2])

Döring

von Döring, Dorynk, Thuringus

Herb rodziny von Döring (Stein^[2])

Dumlose

Daumlose, Dumlose, Dumeloze, (die Daumenlosen)

Zwornik sklepienia (1380-1390) kaplicy Dumlose (św. Wawrzyńca, współcześnie (2021) Najświętszego Sakramentu); herb Dumlose - para skrzyżowanych ramion, ręce bez kciuków
Zwornik sklepienia (1380-1390) kaplicy Dumlosych; herb Dumlose - hełm garnczkowy ukazany od przodu, z labrami i klejnotem analogicznym do przedstawienia na tarczy (para skrzyżowanych ramion, ręce bez kciuków)

Eben

von Eben, Ebenn, von Eben und Brunnen

Herb rodziny von Eben und Brunnen (Stein^[2])

Eichheuser

Eichheuser, Eichheuser von Leonhardwitz, Aichheuser von Leonhardwitz

Herb rodziny Eichheuser von Leonhardwitz (Stein^[2])

Eisenreich

von Eisenreich, Eysenreich, Ysenreich

Herb Eisenreich na sklepieniu Izby Seniora Rady w ratuszu, Wrocław (1484-1485); reprezentuje Seniora Rady Lukasa Eisenreicha
Herb rodziny Eisenreich (Stein^[2])

Elssner

Elßner, von Elßner, Elssner, von Elsner, Oelssner

Herb rodziny von Elßner (Stein^[2])

Engelhart von Schnellenstein

Engelhart von Schnellenstein, von Engelhart, Engilhart

Herb rodziny Engelhart von Schnellenstein (Stein^[2])

Erfort

von Erfort

Herb rodziny Erfort (Stein^[2])

Falkenhayn

von Falkenhayn, von Falckenhein
To przykład rodu szlacheckiego, którego jedna z rodzin osiadła we Wrocławiu i uzyskała jego prawa miejskie. Jej przedstawicie nie afiszowali się z tym (nie ubiegali się o urzędy w radzie), ale zawierali małżeństwa z przedstawicielami miejskiego patrycjatu. Rodziny takie, zajmujące się handlem, ich szlacheckie środowisko ironicznie nazywało Pfeffersäcke.

Herb rodziny von Falkenhayn pod postacią Katrzyny Krapff z domu Falkenhayn na epitafium Krappów w kościele św. Elżbiety.

Flandrin

Flandrin, von Flandrin

Herb rodziny Flandrin (Stein^[2])

Foyt

Vogt, Foyt, Foit, Voyt, Vogt und Westerbach

Gmerk na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485) reprezentuje ławnika Mathiasa Foyta
Gmerk rodziny Foyt na kapliczce Foyta z 1491 r. błędnie nazywanej kapliczką Dompniga
Gmerk wrocławskiej rodziny Foyt (Stein^[2])
Herb rodziny Vogt und Westerbach (Stein^[2])

Frankenstein

von Frankenstein, Franckensteyn

Herb rodziny Frankenstein; plakieta pod epitafium Krappów, ok. 1580
Herb rodziny von Frankenstein (Stein^[2])

Freitag

Freitag, von Freytag, Freitag von Kupferberg, Freitag von Sapratschine

Herb rodziny Freitag (Stein^[2])

Froelich

Froelich, von Fröhlich, Fröhlich von Freudenfels

Herb rodziny Froelich (Stein^[2])

Fürst

Fürst, von Fürst, Fürst von Kupferberg

Herb rodziny Fürst von Kupferberg (Stein^[2])

Gartz

Gartz, von Gartz und Rietzau

Herb rodziny Gartz (Stein^[2])

Gellhorn

von Gellhorn, Gelhor

Herb rodziny von Gellhorn (Stein^[2])

Gleissenberg

Gleissenberg, von Gleissenberg, Gleißenberg, von Gleißenberg

Herb rodziny von Gleißenberg (Stein^[2])

Goldbach

Goldbach, von Goldbach

Herb rodziny von Goldbach (Stein^[2])

Gossinger

Herb rodziny Gossinger, Wrocław (Stein^[2])

Görlitz

Herb rodziny Görlitz (Stein^[2])

Götz

Götz, Göz, Goetz, von Götz und Schwanenflies, von Götz und Schwanenfliess, von Götz und Schwanenfließ, Götz von Schwanenfließ

Götz na epitafium z 1670 r. w farze elżbietańskiej
Herb rodziny Götz von Schwanenfließ (Stein^[2])

Nobilitacja w 1662 r. Johann Götz (1600-1677) podniesiony do dziedzicznej szlachty czeskiej (dyplom 13 VI 1662) z tytułem von Schwanenfliess .

Gremmel

Gremmel, Gremil

Herb Elżebiety (Elizabeth) Scholz z domu Gremmel na epitafium męża; Fara elżbietańska, pocz. XVI w.
Herb na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485) reprezentuje radnego Hansa Gremmela
Herb rodziny Gremmel (Stein^[2])

Grundmann

Grundmann, von Grundmann

Herb rodziny Grundmann (Stein^[2])

Halmann

Halmann, Halmann von Halmenfeld

Herb rodziny Halmann von Halmenfeld (Stein^[2])

Haunold

von Haunold, Haunolt, Hawnold, Hawnolt, Ritter von Haunold, Haunold I

Herb na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485) reprezentuje radnego Hansa Haunolda
Achacy Haunold (zm. 1532); fara elżbietańska
Herb Haunoldów na epitafium Konrada Saurmanna zm. 1561 znajdującym się w kaplicy Saurmannów w kościele św. Elżbiety; odnosi się do pierwszej żony Konrada Anny
Herb rodziny von Haunold (Stein^[2])

Haunold-Sacherwitz

Haunold (II), Haunold-Sacherwitz

Herb Haunold (dla patrzącego z prawej) związany z Zuzanną Schnabel z domu Haunold (1566-1621); epitafium w farze elbietańskiej
Tarcza herbowa; według inskrypcji Johanna von Haunoldt und Rumberg; fara elżbietańska, I poł. XVII w.
Herb rodziny Haunold-Sacherwitz (Stein^[2])

Haupt

Haupt, von Haupt

Herb rodziny von Haupt (Stein^[2])

Heide

von Heide, de Heyda, von Heydebrand, und der Lasa

Herb rodziny von Heide (Stein^[2])

Hemmerdey

Hemmerdey, von Hemmerdey

Hemmerdey na epitafium zm. w 1496 r. Urszuli Hemmerdey z domu Rindfleisch, żony zm. w 1500 r. Henryka
Hemmerdey (górny herb) na Epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583
Herb rodziny Hemmerdey (Stein^[2])

Hertwig

Hertwig, von Hertwig

Herb rodziny Hertwig (Stein^[2])

Heseler

Heseler, von Hessler, Hesler von Waldau

Herb rodziny Heseler (Stein^[2])

Hesse

Herb rodziny Hesse (Stein^[2])

Heilandt

Heilandt, von Heilandt

Herb rodziny Heilandt (Stein^[2])

Herdegen

Herdeni, Herdein, Herdan von Teichenau

Herb rodziny Herdegen (Stein^[2])

Herbst

Herbst, von Herbst

Herb rodziny Herbst (Stein^[2])

Heugel

Heugel, von Heugel, Hewgil, Hewgel, Heygel, von Heugel und Polockwitz

Herb na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485) reprezentuje ławnika Wawrzyńca Heugela
Heugel (dolny herb) na epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583 w farze elżbietańskiej
Herb rodziny von Heugel (Stein^[2])

Hildebrand von Mylnow

Hildebrand von Mylnow, Hildebrandus, Hyltenbrandt

Herb rodziny Hildebrand von Mylnow (Stein^[2])

Hirsch

Hirsch, Hirscha von Kaltenbrunn

Herb rodziny Hirsch; plakieta pod epitafium Krappów, ok. 1580

Hoffmann

Hoffmann, Hoffmann von Hoffmannswaldau

Herb rodziny Hoffmann von Hoffmannswaldau (Stein^[2])

Holczel

Holczel, Holczell, Holtzell, Hölezel, Hölczel, Höltzel, Hölczels

Herb Jana Holczela (Hanz Holeczell) z. 1512 na jego obrazowym epitafium

Holtzbecher

Holtzbecher, Holtzbecher von Grunau

Herb rodziny Holtzbecher von Grunau (Stein^[2])

Hörnig

Hörnig, von Hornig, Harnig, Hoernig, Horning

Gmerk Hornigów (Stein^[2])
Na epitafium Hernigów (1553), druga tablica na lewo od wejścia do północno-zachodniej kruchty kościoła pw. św. Elżbiety we Wrocławiu, od strony ul. św. Elżbiety: 1,3,5 i 7
Herb rodziny von Hornig (Stein^[2])

Hubrig

Hubrig, von Hubrig

Herb rodziny von Hubrig (Stein^[2])

Gutteter

Gutteter, von Gutteter

Herb rodziny Gutteter (Stein^[2])

Huber

Herb Sebalda Hubera (zm. 1504) na płycie z jego nagrobka w farze elżbietańskiej

Jaeger

Jaeger, Jäger, Jaeger von Jaegersburg

Herb rodziny Jaeger von Jaegersburg (Stein^[2])

Jenkwitz

Jenkwitz, Jenckewitz, Jancowicz, Jencowicz, von Jenkwitz

Płyta nagrobna Dypranda von Reibnitz w Wierzbnej pow. wrocławski; herb matki Christine Jenkwitz
Herb rodziny Jenkwitz (Stein^[2])
(Siebmacher, 1890, tablica 35^[4])

Jenkwitz-Posadovsky

Jenkwitz, Jenckwitz, Jenckewitz, Jenckewitch, Jenckewicz, Posadowsky

Herb na epitafium Piotra i Apolonii Jenkwitzów, ok 1515
Jenkwitz-Posadowski na epitafium Mikołaja Mikołaja Jenkwitz-Posadowskiego (1537)
Herb Jenkwitzów Posadowskich (z prawej) na nieistniejącym portalu kamienicy przy ul. Rzeźniczej 3 (2. poł. XVI lub 1. poł. XVII)
Herb rodziny Jenkwitz (Stein^[2])

Jentsch

Jentsch, Jentsche, Jentcz, Gencz

Herb na sklepieniu Izby Seniora Rady w wrocławskim ratuszu (1484-1485) reprezentuje radnego Davida Jentscha
Herb (gmerk) rodziny Jentsch (Stein^[2])

John I

John, von John, Kosel

Herb rodziny von John (Stein^[2])

John II

John (II), von John, John von Wilkau

Herb rodziny John (Stein^[2])

Kanth

von Kanth, Sechsbecher, Ganczke

Herb rodziny von Kanth (Stein^[2])

Keltsch

Keltsch, Költsch, Költsch von Pruck

Herb Keltsch w zwieńczeniu portalu Kamienicy pod Gryfami (Rynek 2) zbudowanej 1587-1589. Dotyczy Konrada Keltscha, kupca futrami, który zbudował tę kamienicę (1587-1589). Obok herb jego żony, Apolonii z domu Tarnau.

Kemmerer

Kemmerer, von Rasselwitz

Herb rodziny Kemmerer (Stein^[2])

Kirchpauer

Kirchpauer, Kirchenpauer, Kirchenpaur, Kirchpauer von Kirchdorff

Kirchpauer w zwieńczeniu epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605); fara elżbietańska
Kirchpauer na obrazie przedstawiającym rodzinę będącym częścią epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605); fara elżbietańska

Kirsten

Kirstein, Kirstan

Herb rodziny Kirstein (Stein^[2])

Klose

Herb rodziny Klose (Stein^[2])

Knebel

Knebel, Knebil

Herb rodziny Knebel (Stein^[2])

Kober von Kobersberg

Kober, Kober von Kobersberg

Herb rodziny Kober (Stein^[2])

Koeßler

Koessler, Koseler, Koeßler, Kösler, von Koessler

Herb rodziny Koeßler (Stein^[2])

Kolhas

Kolhas, von Kolhas

Herb rodziny von Kolhas (Stein^[2])

Kottwitz

von Kottwitz

Herb rodziny von Kottwitz (Stein^[2])

Krakau

von Krakau, de Cracovia, także Wirsink

Herb rodziny von Krakau (Stein^[2])

Krapff

Krapff, Krappe, Crapff, Cruyff, Crapp, Krapp, Krappe, Krapph, Krapphe

Gmerk (Hausmarke)

Na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485) reprezentuje radnego Hansa Krappe starszego
Gotycka konsola z końca XV w. z gmerkiem Krapff; kaplica Dumlosych w farze elżbietańskiej
Gmerk na epitafium Krapffów (Krappów) w farze elżbietańskiej pod postacią Hansa Krapffa starszego (pierwsza postać od lewej); ok. 1515
Krappe (Krapph) gmerk (Schellenberg^[5])
Gmerk Krapffów (Stein^[2])

Herb

Krappe na mosiężnej tablicy z nagrobka Hansa Krappe (zm. 1497); kaplica Dumlosych
Tarcza w kaplicy Dumlosych w farze elżbietańskiej. Pochodzi z nieistniejącej kaplicy Krappów i jest związana z Hansem Krappe (zm. 1517) jako fundatorem ołtarza. Napis na szarfie: 1505 lub 1507 hans krap.
Herb na epitafium Krapffów (Krappów) w farze elżbietańskiej pod postacią Hansa Krapffa młodszego (druga postać od lewej); ok. 1515.
Herb na plakiecie herbowej z ok. 1580 r. znajdującej się pod epitafium z ok. 1515 r.; związany z Kathariną Krappe.
Herb mieszczański Krappe (Siebmacher, Blážek, 1890^[4])
Herb rodziny Krapff (Stein^[2])

Krebel

Krebil, Crebel, Crebil, Crevil, Knebil, Kribel, Kriebel

Herb na sklepieniu Izby Seniora Rady we wrocławskim Ratuszu (1484-1485) reprezentujący rajcę Petera Krebela
Herb na epitafium Hieronimusa Krebela, 1509
Herb na portrecie Petera Krebela jako starosty księstwa wrocławskiego (obraz I poł. XVII w.)
Herb rodziny Krebel (Stein^[2])

Kretschmer I

Herb rodziny Kretschmer (Stein^[2])

Kretschmer II

Kretschmer, von Kretzschmar

Krieg

Crickow, Crigk, Crikow, Krig, Krieg, Krickau, von Krickau

Herb rodziny von Krickau (Stein^[2])

Kromayer

von Kromayer, Cromer, Cromair, Krameir

Herb rodziny von Kromayer (Stein^[2])

Kühn

Kühn, Kühn von Kühnheim

Herb rodziny Kühn von Kühnheim (Stein^[2])

Kurn

Kurn, Kürn

Gmerk (Hausmarke) rodziny Kurn (Stein^[2])

Landshutter

Landshutter, von Landshutter

Herb rodziny Landshutter (Stein^[2])

Lausnitz

von Lausnitz, Lausitz

Herb rodziny von Lausnitz (Stein^[2])

Lebe

Gmerk na sklepieniu Izby Seniora Rady we wrocławskim Ratuszu ( 1484-1485) reprezentujący rajcę Mathiasa Lebe
Gmerk rodziny wrocławskiej Lebe (Stein^[2])

Lemberg

Lemberg, Lewenberg, Löwenberg, Lewenberk, von Löwenberg, Lewinberk

Herb mieszczański (Hausmarke, gmerk) na sklepieniu Izby Seniora Rady we wrocławskim Ratuszu ( 1484-1485) reprezentujący ławnika Witche Lemberga
Herb (gmerk) rodziny Lemberg (Stein^[2])
Herb rodziny Löwenberg (Stein^[2]

Leubel

Leubel, Leubelius, von Loeben

Herb rodziny Leubel (Stein^[2])

Liebentantz

Liebentantz, von Liebentanz, Liebentanz von Liebenau

Herb rodziny Liebentanz von Liebenau (Stein^[2])

Lindner

Lindner, Lindener, von Lindner

Herb rodziny Lindner (Stein^[2])

Lindner

Lindner, Lindener

Herb Mikołaja Lindnera (zm. 1511) na jego epitafium

Maurer

Maurer, Mewerer, Maurerus

Herb mieszczański rodziny Maurer (Stein^[2])

Mehl

Mehl von Strehlitz, Melh

Herb rodziny Mehl von Strehlitz (Stein^[2])

Meisner

Meisner, Meissner, Meisener, Meißner, Meysener

Gmerk

Herb (Hausmarke - znak domu, gmerk) na sklepieniu Izby Seniora Rady we wrocławskim Ratuszu ( 1484-1485) reprezentujący ławnika Hieronimusa Meisnera
Gmerk (Hausmarke) wrocławskiej rodziny mieszczańskiej Meissner (Stein^[2])

Herb

Herb rodziny Meisner pod czwartą od prawej postacią kobiecą na Epitafium Krappów. To Beatrix Meisner, żona Hansa II Krapffa (postać męska druga od lewej). Między nimi ich dzieci.
Herb rodziny Meisner (Stein^[2])

Merboth

Merboth, Merbotho, von Merboth

Herb rodziny Merboth (Stein^[2])

Metzler

Metzler von Feldkirch, Metzler

Herb rodziny Metzler von Feldkirch (Stein^[2])

Michelsdorf

von Michelsdorf, Michilstorff

Herb rodziny von Michelsdorf (Stein^[2])

Miltner

Miltner, Miltner von Miltenberg

Herb rodziny Miltner von Miltenberg (Stein^[2])

Mollensdorf

von Mollensdorf, Molstorf, Möllendorff

Herb rodziny von Mollensdorf (Stein^[2])

Monau

Monau, Monaw, von Monau

Monau na epitafium zm. w 1535 r. Piotra Rindfleischa
Herb rodziny von Monau (Stein^[2])

Morenberg

Morenberg (Schwab), Morenberger, Morenbergk, Mörnberg von Morenberg

Morenberg na epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583 w farze elżbietańskiej
Morenberg (górny herb) na epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583 w farze elżbietańskiej
Herb rodziny Morenberg (Stein^[2])

Mudrach

Mudrach, von Mudrach

Herb rodziny Mudrach (Stein^[2])

Mühlheim

von Mühlheim, Mulheym, Molheim

Herb rodziny von Mühlheim (Stein^[2])

Müller

Müller, Müller von Malkwitz

Herb rodziny Müller von Malkwitz (Stein^[2])

Münsterberg

von Münsterberg, Munstirberg, Monsterbergk

Herb rodziny Münsterberg (Stein^[2])

NN

Herby i gmerki niezidentyfikowane

Gmerk (herb, Hausmarke) na płycie nagrobnej Petera Rothe młodszego zm. 1464
Gmerk (herb, Hausmarke); nieznanego pochodzenia zwornik w kształcie tonda w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, XV w.?
Gmerk (herb, Hausmarke); gotycka konsola na 2. filarze w farze elżbietańskiej
Herb na epitafium Piotra i Apolonii Jenkwitzów, ok 1515
Herb na płycie z nagrobka; kaplica Dumlosych w farze elżbietańskiej

Herb na płycie z nagrobka; kaplica Dumlosych w farze elżbietańskiej
Herb na płycie z nagrobka, XVI w.; kaplica Dumlosych w farze elżbietańskiej

Herb na płycie z nagrobka, XVI w.; kaplica Dumlosych w farze elżbietańskiej
Gmerk (Hausmarke) w tympanonie portalu kamienicy Rynek 3, II poł. XVI w.

NN związane z Götz

Nieidentyfikowane herby na epitafium Johanna Götz und Schwanenfliess (1600-1677) powstałym w 1670 r. w w farze elżbietańskiej. Herby związane są w jakiś sposób z nobilitacją rodziny w 1662 r., w większości nawiązują do nadanego wówczas rodzinie Götz herbu.

Rosarius von Rosenberg? Żona Magnusa Antona syna Johanna - Anna Margarethe Rosarius von Rosenberg.

Nostwitz

Nostwitz na epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605) w farze elżbietańskiej. Czwarty herb od lewej, drugi w parze pod postacią Magdaleny (1569-1609), córki bohatera epitafium. Jerzy (Georg) Nostwitz, sekretarz rady miejskiej Wrocławia, był jej drugim mężem.

Oelhafen

Oelhafen, Oelhafen von Schöllenbach, Olhaff, Ölhafen

Herb rodziny Oelhafen von Schöllenbach (Stein^[2])

Ohlen

Ohle, von Ohl, von Ohlen und Adlerscron

Herb rodziny von Ohlen und Adlerscron (Stein^[2])

Oppeln

von Oppeln, Opoln, Opul

Herb rodziny von Oppeln (Stein^[2])

Pachaly

Pachaly, von Pachaly

Herb Pachalych (z lewej) na nieistniejącym portalu kamienicy przy ul. Rzeźniczej 3 (2. poł. XVI lub 1. poł. XVII)
Herb rodziny von Pachaly (Stein^[2])

Pasterwitz

Pasteriz, von Pasterwitz

Herb rodziny Pasterwitz (Stein^[2])

Pein

Pein, von Pein und Wechmar

Herb rodziny Pein und Wechmar (Stein^[2])

Pfintzing

Pfintzig, Pfintzing, von Pfintzing, Pfitnzig von Lichtenhof, Pfinzig

Zwornik na sklepieniu kaplicy Pfinzingów w farze elżbietańskiej
Herb rodziny Pfintzing stosowany do 1560 r. (Stein^[2])
Herb rodziny Pfintzing stosowany od 1560 r. (Stein^[2])

Pförtner

Pförtner, Pfortner, Pförtner von der Hölle

Herb rodziny Pförtner von der Hölle (Stein^[2])

Poley

Poley, von Poley

Herb rodziny Poley (Stein^[2])

Popplau

Popplau, Popelow, Poppel, Poppelau, Popplaw, Popplow, von Popplau

Herb na sklepieniu Izby Seniora Rady we wrocławskim Ratuszu ( 1484-1485) reprezentujący ławnika Caspara Poppela
Popplau na epitafium zm. w 1535 r. Piotra Rindfleischa
Herb Anny Jenkwitz-Posadowski z domu Popplau na epitafium Mikołaja Jenkwitz-Posadowskiego z 1537 r.
Popplau (dolny herb) na Epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583
Herb rodziny Popplau (Stein^[2])

Preuße

Preuße (Preusse), Prewsse

Herb mieszczański rodziny Preuße (Stein^[2])

Prockendorff

Brockendorff, von Brockendorff, Prockendorf, Prockendorff, von Prockendorff

Herb Hansa Prockendorffa na tablicy inskrypcyjnej z w kościele Podwyższenia Krzyża Świętego w Sośnicy informującej o rozbudowie w 1487 r.
Herb Hansa Prockendorffa na tablicy na wieży kościoła Podwyższenia Krzyża Świętego w Sośnicy koło Kątów Wrocławskich informującej o budowie wieży w 1504 r.
Herb Prockendorffów na podstawie ołtarza z 1517 r.; kaplica Rehdigerów w kościele św. Elżbiety
Herb Hieronima Prockendorffa (zm. 1567) na jego płycie nagrobnej w kościele Trójcy Świętej w Żórawinie.
Herb rodziny von Brockendorff (Stein^[2])

Promnitz

1. Promnitz na epitafium Hernigów (1553), druga tablica na lewo od wejścia do północno-zachodniej kruchty kościoła pw. św. Elżbiety we Wrocławiu, od strony ul. św. Elżbiety; 4. od lewej

Protschky

Protschky, Pratschke, Proczky, Pratzky, Protzky

Gmerk na sklepieniu Izby Seniora Rady we wrocławskim Ratuszu ( 1484-1485) reprezentujący rajcę Staschke Protschky'ego
Gmerk rodziny Protschky (Stein^[2])

Pucher

Pucher, Pucher von der Puch

Pucher na epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605) w farze elżbietańskiej; Maria Pucher von der Puche (zm. 1623) to druga żona Jerzego
Pucher na epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605) w farze elżbietańskiej; drugi herb od lewej pod postacią Marii Pucher von der Puche (zm. 1623), drugiej żony Jerzego
Herb rodziny Pucher (Stein^[2])

Rampusch

Rampusch, von Rampusch und Rommenstein, Rampusch von Rommenstein

Herb rodziny Rampusch von Rommenstein (Stein^[2])

Rehdiger

Rehdiger, Rudinger, Rhödinger, von Rehidger, Rhediger, Witzendorff-Rehdiger

Herb mieszczański rodziny Rehdiger (Stein^[2])
Herb gałęzi Witzendorff-Rehdiger (Stein^[2])

Reichel

von Reichel, Reychell, Richil

Pierwotny herb (gmerk) mieszczański (Hausmarke, Hauszeichen, znak domu) rodziny Reichel na sklepieniu Izby Seniora Rady we wrocławskim Ratuszu (1484-1485) reprezentuje ławnika Wenzela Reichela
Gmerk (Hausmarke) rodziny Reichel (Stein^[2])
Herb rodziny von Reichel (Stein^[2])

Reichenbach

von Reichenbach, Richinbach

Herb rodziny von Reichenbach (Stein^[2])

Reusner

Reußner, Reusner, Reussner, von Reussner

Herb rodziny Reusner (Stein^[2])

Riedel

Riedel, von Riedel, Riedel von Loewenstern

Herb rodziny Riedel von Loewenstern (Stein^[2])

Riemer

Riemer, Riemer von Riemberg

Herb rodziny Riemer von Riemberg (Stein^[2])

Rindfleisch

Rindfleisch na epitafium zm. w 1496 r. Urszuli Hemmerdey z domu Rindfleisch, żony zm. w 1500 r. Henryka
Rindlfeisch na epitafium zm. w 1535 r. Piotra Rindfleischa
Rindfleisch na pomniku nagrobnym Henryka Rybischa; 1534
Rindfleisch (herb dolny) na epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583

Rohn

Rohn, von Rohn, von Rohnau

Herb rodziny Rohn (Stein^[2])

Rötel

Rötel, Rötel von Reichenau

Herb rodziny Rötel von Reichenau (Stein^[2])

Roth

Roth, von Roth

Herb rodziny von Roth (Stein^[2])

Rothe

Rothe, von Rothe, Rote, Roth, Ruffus, von Rotenhan gen. Rothe, Rothchen, Rotenhan

Rothe na epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605) w farze elżbietańskiej; Maria Rothe (zm. 1578) to pierwsza żona Jerzego
Rothe na epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605) w farze elżbietańskiej; pierwszy herb od prawej pod postacią Magdaleny Rothe (zm. 1578), pierwszej żony Jerzego
Herb rodziny Rothe (Stein^[2])
Herb na płycie nagrobnej Petera Rothe młodszego zm. 1464
Herb rodziny von Rothe (Stein^[2])

Rulke

von Rulke, Rulconis, Ruelcke

Herb rodziny von Rulke (Stein^[2])

Rybisch

Rybisch, Ribisch, Riebisch

Herb Rybischów w zwieńczeniu portalu pałacu Rybischów (ok. 1530)
Herb na elewacji pałacu Rybischów (ok. 1530)
Rybisch na pomniku nagrobnym Henryka Rybischa; 1534
Rybisch na pomniku nagrobnym Henryka Rybischa; 1539
Rybisch na epitafium Katarzyny Rybisch z domu von Czechau (zm. 1572), żony Zygfryda Rybischa (1530-1584) w farze elżbietańskiej
Hełm herbu Rybisch na epitafium Katarzyny Rybisch z domu von Czechau (zm. 1572), żony Zygfryda Rybischa (1530-1584) w farze elżbietańskiej

Sachs

Herb rodziny Sachs von Loewenheim (Stein^[2])

Sachse

Sachse, Saxo

Herb Sachse na tablicy na wieży kościoła Podwyższenia Krzyża Świętego w Sośnicy koło Kątów Wrocławskich informującej o budowie wieży w 1504 r.
Herb matki Katarzyny Prockendorff Elżbiety (Elisabeth) Sachse na podstawie ołtarza z 1517 r.; kaplica Rehdigerów w kościele św. Elżbiety
Herb Sachse na płycie nagrobnej Hieronima Prockendorffa (zm. 1567) w kościele Trójcy Świętej w Żórawinie.
Herb rodziny Sachse (Stein^[2])

Sachwitz

Sachwitz, Zachewicz

Gmerk rodziny Sachwitz (Stein^[2])

Saffran

Herb rodziny Saffran (Stein^[2])

Salmon

von Salomo, von Salmon

Herb rodziny Salmon (Stein^[2])

Sauermann

Saurmann, Saurman, Sauermann, Sauerman, von Sauermann, Sawermann, Sawormann, von Sauerma, von Saurma, Freiherren oder Grafen von Sauerma (Saurma)

Herb Sauermann na płycie z nagrobka Sebalda Hubera (zm. 1504)
Saurman na epitafium Hernigów (1553), druga tablica na lewo od wejścia do północno-zachodniej kruchty kościoła pw. św. Elżbiety we Wrocławiu, od strony ul. św. Elżbiety; 8. od lewej
Herb na epitafium Konrada Saurmanna (zm. 1561) znajdującym się w kaplicy Saurmannów w kościele św. Elżbiety
Herb rodziny von Sauermann (Stein^[2])

Schachmann

Schachmann, Tschachman, von Schachmann

Herb rodziny Schachmann (Stein^[2])

Schaff

Schaff, Schaf von Weistritz, von Schaf

Herb rodziny Schaff (Stein^[2])

Schebitz

von Schebitz, Schewitz

Herb rodziny von Schebitz (Stein^[2])

Scheuerlein

Scheuerlein, , Scheurlein, Scheurlin, Schewirlin, Scheurl von Defersdorf, Scheuerl von Scheuerlin, Scheurl

Herb Scheuerlein przed Bartłomiejem Scheuerleinem (1470-1498) na jego epitafium
Scheuerlein (górny herb) na Epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583
Herb rodziny Scheuerlein z Wrocławia (Stein^[2])

Schilling

Schilling, von Schilling

Herb rodziny Schilling (Stein^[2])

Schmidt

Schmidt, von Schmidt, Schmidt von Schmiedefeld, Schmidt von Schmiedefeldt

Tarcza herbowa Johanna Heinricha Schmidta von Schmiedefeldt (zm. 1673); fara elżbietańska
Herb rodziny Schmidt von Schmiedefeld (Stein^[2])

Schnabel

Herb Schnabel (w środku); epitafium Baltazara Schnabela (1558 - 15 III 1631) i jego żon w farze elżbietańskiej

Scholtz

Althoff genannt Scholtz

Herb rodziny Althoff zwanej Scholtz; plakieta pod epitafium Krappów, ok. 1580

Scholtz

Scholtz, von Scholtz, von Scholtzen

Herb rodziny von Scholtz (Stein^[2])

Scholz

Scholz von Rosenthal, Scholcz, Scholz, Scholze, Schultis

Herb Hansa Scholze (zm. w 1505) r. na jego epitafium; wrocławska fara elżbietańska
Scholz von Rosenthal (dolny herb) na epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583
Scholzen (Scharffenberg^[6])
Herb rodziny Scholz von Rosenthal (Stein^[2])

Schreiter

Schreiter, von Schreiter

Herb Schreiter (dla patrzącego z lewej) związany z Zuzanną Schnabel z domu Schreiter (1549-1612); epitafium w farze elbietańskiej

Schwab

Schwab, Schwab von Buchen, Schwab von Puchen

Herb rodziny Schwab von Buchen (Stein^[2])

Schwarz

von Schwarz, Schwartz, zwany Niger

Herb rodziny von Schwarz (Stein^[2])

Schweidnitz

von Schweidnitz, Swidenicz

Herb rodziny von Schweidnitz (Stein^[2])

Schwobisdorf

von Schwobisdorf, Schwobisdrorff, Swobsdorff, Schwosdorf

Herb rodziny von Schwobisdor (Stein^[2])

Sebisch

Sebisch, von Sebisch, Saebisch, Sebysch

Sebisch na epitafium Jerzego Kirchenpauera (zm. 1605) w farze elżbietańskiej; pierwszy herb od lewej pod postacią Reginy (zm. 1598), córki Jerzego i Marii, pierwszej żony Adama von Sebischa (1571-1638)
Herb rodziny Sebisch używany do 1650 r. (Stein^[2])
Herb rodziny Sebisch używany po 1650 r. (Stein^[2])

Seidel

Seidel, von Seidel

Herb rodziny von Seidel (Stein^[2])

Senitz

von Senitz, Senicz

Herb rodziny von Senitz (Stein^[2])

Seiler

Seiler, von Seyller

Herb rodziny von Seyller (Stein^[2])

Seyfert

Seifert, von Seyfert

Herb rodziny von Seyfert (Stein^[2])

Sitten

Sitten, von Sittin, Setten, Siczhen, de Zitschen

Herb rodziny Sitten (Stein^[2])

Skal

von Skal, Scal

Herb rodziny von Skal (Stein^[2])

Skopp

von Skopp, Scoppo, Schkop, Schkopp

Herb rodziny von Skopp (Stein^[2])

Sommer

Sommer, Sommer von Sommersberg

Herb rodziny Sommer von Sommersberg (Stein^[2])

Steinkeller

von Steinkeller, Steynkelir

Herb rodziny von Steinkeller (Stein^[2])

Stengel

Stengel, Stengil

Herb rodziny Stengel (Stein^[2])

Stillevogt

Stillevoit, Stillvogt, von Waldau

Herb w Stein, Der Rat und die Ratsgeschlechter ...^[2]

Znaczący ród w początkach Wrocławia jako miasta powstającego na prawie niemieckim i kształtowania się jego samorządowego zarządu (XIII, XIV w.). Jego protoplasta Godinus był pierwszym "burmistrzem" wrocławskich niemieckich osadników już w 1214, a Heinrich zasadźcą podczas lokacji miasta w 1242 r. i został wójtem. Jeden z wrocławskich Stillevogtów (Gedko) był też zasadźcą Krakowa (1257) i jego wójtem. Samo nazwisko jest właściwie przydomkiem związanym z tymi zdarzeniami. Stillevogt oznacza zastępcę wójta (dialekt średnio-górno-niemiecki^[7]. Kojeni Stillvogtowie w II poł. XIII i XIV w. zasiadali często w Radzie i ławie Wrocławia. Jeszcze w XIII w. jeden z synów wójta Heinricha, również Heinrich, był właścicielem Waldau w regionie Brzegu. Ta gałąź rodziny pod nazwą von Waldau istniała do 1841 r., mając posiadłości głównie w okolicach Brzegu i Ząbkowic Śląskich.

Stolz

von Stolz, Stolcz

Herb rodziny von Stolz (Stein^[2])

Stosch

Stosh

Stosch na epitafium Hernigów (1553), druga tablica na lewo od wejścia do północno-zachodniej kruchty kościoła pw. św. Elżbiety we Wrocławiu, od strony ul. św. Elżbiety; 6. od lewej

Strachwitz

von Strachwitz

Herb rodziny von Strachwitz (Stein^[2])

Stronchen

von Stronchen, Stränchin, Strönichen

Herb Strönichen na tablicy na wieży kościoła Podwyższenia Krzyża Świętego w Sośnicy koło Kątów Wrocławskich informującej o budowie wieży w 1504 r.
Herb ojca Katarzyny Prockendorff Piotra (Petera) Strönichena na podstawie ołtarza z 1517 r.; kaplica Rehdigerów w kościele św. Elżbiety
Herb Strönichen na płycie nagrobnej Hieronima Prockendorffa (zm. 1567) w kościele Trójcy Świętej w Żórawinie
Herb rodziny von Stronchen (Stein^[2])

Sydenberg

Sydenberg, von Seidenberg, Zydinberg.

Herb rodziny Sydenberg (Stein^[2])

Tarnau

Tarnau, Tarnaw, von Tarnau und Kueschmalz. Herb taki jak polski herb Leliwa, którym pieczętowali się m.in. Tarnowscy.

Herb na epitafium Piotra i Apolonii Jenkwitzów, ok 1515
Herb Tarnau w zwieńczeniu portalu Kamienicy pod Gryfami (Rynek 2) zbudowanej 1587-1589. Dotyczy Apolonii Keltsch z domu Tarnau, żony kupca futrami Konrada Keltscha (obok jego herb).
Herb rodziny Tarnau (Stein^[2])

Themmritz

Themmritz, von Temritz

Herb rodziny Themmritz (Stein^[2])

Thiele

Thiele, Thyl, Tyle. Tilo

Herb rodziny Thiele (Stein^[2])

Thielisch

Thielisch, von Thielisch, Tilesius von Tilenau

Herb rodziny Thielisch (Stein^[2])

Tinczmann

Tinczmann, von Tinzmann

Herb na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485) radnego reprezentuje Nicolausa Tinczmanna
Herb wrocławskiej rodziny Tinczmann (Stein^[2])
Herb wrocławskiej rodziny von Tinzmann (Stein^[2])

Titzen

Titius, von Titzen, von Titzenhofen, Titz von Titzenhofen

Herb wrocławskiej rodziny von Titzen (Stein^[2])

Ungeraten

Ungeraten, Ungerathen, Ungerotin

Herb rodziny Ungeraten (Stein^[2])

Uthmann von Ransern

Herb rodziny Uthmann von Ransern (Stein^[2])

Uthmann und Rathen

Epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583
Uthmann und Rathen (górny herb) na epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583
Herb rodziny Uthmann von Rathen (Stein^[2])

Uthmann von Schmolz

Herb rodziny Uthmann von Schmolz (Stein^[2])

Vollgnad

Vollgnad, von Vollgnad

Herb rodziny Uthmann von Vollgnad (Stein^[2])

Wazenrode

von Wazenrode, Goblo

Herb rodziny von Wazenrode (Stein^[2])

Weber

Herb Ananiasza Webera (zm. 1665) na szczycie jego epitafium w farze elżbietańskiej

Wehner

Wehner, von Wehner, von Posadowsky-Wehner

Herb rodziny von Wehner (Stein^[2])

Willusch

Willusch, Willichius

Herb rodziny Willusch (Stein^[2])

Wolf

Wolf, Wolf von Wolfsburg

Herb rodziny Wolf von Wolfsburg (Stein^[2])

Wolff

Wolff, von Wolff

Herb rodziny von Wolff (Stein^[2])

Yban

Iban, Yban

Gmerk na sklepieniu Izby Seniora Rady (1484-1485) radnego reprezentuje Andreasa Ybana
Gmerk (Hausmarke) rodziny Yban (Stein^[2])

Zacharias

von Zacharias, von Sachenkirch, von Czachris, von Czacheris, von Sacherwitz

Herb żony Mikołaja Lindnera (zm. 1511) na jego epitafium
Herb rodziny Zacharias (Stein^[2])

Zang

Zang, von Zangen, von Zange und Oberlahnstein, von Zangen und Oberlahnstein

Herb rodziny von Zangen und Oberlahnstein (Stein^[2])

Zindel

von Zindel, von Zindal, Zindalski, Cyndato

Herb rodziny von Zindel (Stein^[2])

Przypisy

↑ Należy mieć na uwadze, że Wrocław był od lokacji po połowie XIII w. miastem faktycznie niemieckim zarówno pod względem językowym jak i niedługo potem przynależności państwowej. Mieszkała w nim trudna do określenia ilościowego grupa ludności polskiej. Był to jednak plebs niemający w ogóle praw miejskich, a wśród mieszczan Polacy stanowili głównie pospólstwo, czyli warstwę rzemieślników, drobnych kupców, kramarzy. Zajmowanie się niektórymi z tych zajęć groziło utratą szlachectwa (Adelsverlust). Władze miejskie zdominowane były przez praktycznie jednolicie niemiecki patrycjat, czyli warstwę najbogatszą, a więc wielcy kupcy (hurtowi, międzynarodowi), najbogatsi rzemieślnicy, bankierzy, właściciele gruntów miejskich. I to niemieckiego patrycjatu dotyczą herby szlacheckie. Mamy więc do czynienia z niemieckim prawem stanowym, w którym stan szlachecki nie był jednolity jak w Polsce, lecz składał się z wielu warstw.
↑ ^2,000 ^2,001 ^2,002 ^2,003 ^2,004 ^2,005 ^2,006 ^2,007 ^2,008 ^2,009 ^2,010 ^2,011 ^2,012 ^2,013 ^2,014 ^2,015 ^2,016 ^2,017 ^2,018 ^2,019 ^2,020 ^2,021 ^2,022 ^2,023 ^2,024 ^2,025 ^2,026 ^2,027 ^2,028 ^2,029 ^2,030 ^2,031 ^2,032 ^2,033 ^2,034 ^2,035 ^2,036 ^2,037 ^2,038 ^2,039 ^2,040 ^2,041 ^2,042 ^2,043 ^2,044 ^2,045 ^2,046 ^2,047 ^2,048 ^2,049 ^2,050 ^2,051 ^2,052 ^2,053 ^2,054 ^2,055 ^2,056 ^2,057 ^2,058 ^2,059 ^2,060 ^2,061 ^2,062 ^2,063 ^2,064 ^2,065 ^2,066 ^2,067 ^2,068 ^2,069 ^2,070 ^2,071 ^2,072 ^2,073 ^2,074 ^2,075 ^2,076 ^2,077 ^2,078 ^2,079 ^2,080 ^2,081 ^2,082 ^2,083 ^2,084 ^2,085 ^2,086 ^2,087 ^2,088 ^2,089 ^2,090 ^2,091 ^2,092 ^2,093 ^2,094 ^2,095 ^2,096 ^2,097 ^2,098 ^2,099 ^2,100 ^2,101 ^2,102 ^2,103 ^2,104 ^2,105 ^2,106 ^2,107 ^2,108 ^2,109 ^2,110 ^2,111 ^2,112 ^2,113 ^2,114 ^2,115 ^2,116 ^2,117 ^2,118 ^2,119 ^2,120 ^2,121 ^2,122 ^2,123 ^2,124 ^2,125 ^2,126 ^2,127 ^2,128 ^2,129 ^2,130 ^2,131 ^2,132 ^2,133 ^2,134 ^2,135 ^2,136 ^2,137 ^2,138 ^2,139 ^2,140 ^2,141 ^2,142 ^2,143 ^2,144 ^2,145 ^2,146 ^2,147 ^2,148 ^2,149 ^2,150 ^2,151 ^2,152 ^2,153 ^2,154 ^2,155 ^2,156 ^2,157 ^2,158 ^2,159 ^2,160 ^2,161 ^2,162 ^2,163 ^2,164 ^2,165 ^2,166 ^2,167 ^2,168 ^2,169 ^2,170 ^2,171 ^2,172 ^2,173 ^2,174 ^2,175 ^2,176 ^2,177 ^2,178 ^2,179 ^2,180 ^2,181 ^2,182 ^2,183 ^2,184 ^2,185 ^2,186 ^2,187 ^2,188 ^2,189 ^2,190 ^2,191 ^2,192 ^2,193 ^2,194 ^2,195 ^2,196 ^2,197 ^2,198 ^2,199 ^2,200 ^2,201 Stein Rudolf. Der Rat und die Ratsgeschlechter des alten Breslau. Würzburg: Holzner-Verlag, 1963.
↑ Według Hermanna Luchsa w Heraldik eine Hülfswissenschaft der Kunstgeschichte. W: Jahresbericht der höheren Töchterschule am Ritterplatz zu Breslau 1864. Breslau: 1864, s. 15 jest to znak użyty przez Dominika Dompniga (Dominicus Domnick) w prywatnym liście (skrypcie dłużnym). Autor listu stwierdza, że jest to jego "prawa pieczęć". List pochodzi z 1483 r. i był w Elisabeth-Kirchen-Archiv Nr. 466. Luchs uważa, że jest to starszy herb Dompnigów, którego rodzina nadal nieraz używała. Dominik (zm. 1526) jest bratem straconego później seniora rady Heinza, który używał w tym samym czasie innego herbu (fot. 3). Drugą hipotezą Luchsa jest, że być może dwie linie miały inne znaki (linia pochodząca od Heinza i linia pochodząca od Dominika), stwierdzając: "albo ten drugi był przyznany tylko pewnej linii rodu, mianowicie linii późniejszego starosty księstwa wrocławskiego (Heinza)". Herb w formie używanej przez Heinza (krokiew) istniał jednak już co najmniej w początku XV w. Jest np. na zworniku sklepienia kaplicy Dompnigów w farze elżbietańskiej (fot. 1), a musiał tam powstać przed 1415 r., bo wtedy patronat kaplicy przestał należeć do Dompnigów.
↑ ^4,0 ^4,1 Johann Siebmacher. Der abgestorbene Adel der Preussischen Provinz Schlesien. Zweiter Theil. oprac. Konrad Blážek. Nürnberg: 1890.
↑ Alfred Schellenberg. Schlesisches Wappenbuch Bd 1. Görlitz: 1938.
↑ Römischer Kayserlichen auch zu Hungern vnd Behaimb Königlichen Majestat etc. Wappen czyli Schlesisches Wappenbuch lub Scharffenberg'sches Wappenbuch.
↑ Gedko Stilvogt w Polski Słownik Biograficzny, t. 7. 1948

Literatura

Dworzaczek Włodzimierz. Przenikanie szlachty do stanu mieszczańskiego w Wielkopolsce w XVII i XVIII w. Przegląd Historyczny 1956, 47/4, s. 656-684.
Wrocław Bibliografia

[1] Należy mieć na uwadze, że Wrocław był od lokacji po połowie XIII w. miastem faktycznie niemieckim zarówno pod względem językowym jak i niedługo potem przynależności państwowej. Mieszkała w nim trudna do określenia ilościowego grupa ludności polskiej. Był to jednak plebs niemający w ogóle praw miejskich, a wśród mieszczan Polacy stanowili głównie pospólstwo, czyli warstwę rzemieślników, drobnych kupców, kramarzy. Zajmowanie się niektórymi z tych zajęć groziło utratą szlachectwa (Adelsverlust). Władze miejskie zdominowane były przez praktycznie jednolicie niemiecki patrycjat, czyli warstwę najbogatszą, a więc wielcy kupcy (hurtowi, międzynarodowi), najbogatsi rzemieślnicy, bankierzy, właściciele gruntów miejskich. I to niemieckiego patrycjatu dotyczą herby szlacheckie. Mamy więc do czynienia z niemieckim prawem stanowym, w którym stan szlachecki nie był jednolity jak w Polsce, lecz składał się z wielu warstw.

[Stein-2] 2,000 ^2,001 ^2,002 ^2,003 ^2,004 ^2,005 ^2,006 ^2,007 ^2,008 ^2,009 ^2,010 ^2,011 ^2,012 ^2,013 ^2,014 ^2,015 ^2,016 ^2,017 ^2,018 ^2,019 ^2,020 ^2,021 ^2,022 ^2,023 ^2,024 ^2,025 ^2,026 ^2,027 ^2,028 ^2,029 ^2,030 ^2,031 ^2,032 ^2,033 ^2,034 ^2,035 ^2,036 ^2,037 ^2,038 ^2,039 ^2,040 ^2,041 ^2,042 ^2,043 ^2,044 ^2,045 ^2,046 ^2,047 ^2,048 ^2,049 ^2,050 ^2,051 ^2,052 ^2,053 ^2,054 ^2,055 ^2,056 ^2,057 ^2,058 ^2,059 ^2,060 ^2,061 ^2,062 ^2,063 ^2,064 ^2,065 ^2,066 ^2,067 ^2,068 ^2,069 ^2,070 ^2,071 ^2,072 ^2,073 ^2,074 ^2,075 ^2,076 ^2,077 ^2,078 ^2,079 ^2,080 ^2,081 ^2,082 ^2,083 ^2,084 ^2,085 ^2,086 ^2,087 ^2,088 ^2,089 ^2,090 ^2,091 ^2,092 ^2,093 ^2,094 ^2,095 ^2,096 ^2,097 ^2,098 ^2,099 ^2,100 ^2,101 ^2,102 ^2,103 ^2,104 ^2,105 ^2,106 ^2,107 ^2,108 ^2,109 ^2,110 ^2,111 ^2,112 ^2,113 ^2,114 ^2,115 ^2,116 ^2,117 ^2,118 ^2,119 ^2,120 ^2,121 ^2,122 ^2,123 ^2,124 ^2,125 ^2,126 ^2,127 ^2,128 ^2,129 ^2,130 ^2,131 ^2,132 ^2,133 ^2,134 ^2,135 ^2,136 ^2,137 ^2,138 ^2,139 ^2,140 ^2,141 ^2,142 ^2,143 ^2,144 ^2,145 ^2,146 ^2,147 ^2,148 ^2,149 ^2,150 ^2,151 ^2,152 ^2,153 ^2,154 ^2,155 ^2,156 ^2,157 ^2,158 ^2,159 ^2,160 ^2,161 ^2,162 ^2,163 ^2,164 ^2,165 ^2,166 ^2,167 ^2,168 ^2,169 ^2,170 ^2,171 ^2,172 ^2,173 ^2,174 ^2,175 ^2,176 ^2,177 ^2,178 ^2,179 ^2,180 ^2,181 ^2,182 ^2,183 ^2,184 ^2,185 ^2,186 ^2,187 ^2,188 ^2,189 ^2,190 ^2,191 ^2,192 ^2,193 ^2,194 ^2,195 ^2,196 ^2,197 ^2,198 ^2,199 ^2,200 ^2,201 Stein Rudolf. Der Rat und die Ratsgeschlechter des alten Breslau. Würzburg: Holzner-Verlag, 1963.

[3] Według Hermanna Luchsa w Heraldik eine Hülfswissenschaft der Kunstgeschichte. W: Jahresbericht der höheren Töchterschule am Ritterplatz zu Breslau 1864. Breslau: 1864, s. 15 jest to znak użyty przez Dominika Dompniga (Dominicus Domnick) w prywatnym liście (skrypcie dłużnym). Autor listu stwierdza, że jest to jego "prawa pieczęć". List pochodzi z 1483 r. i był w Elisabeth-Kirchen-Archiv Nr. 466. Luchs uważa, że jest to starszy herb Dompnigów, którego rodzina nadal nieraz używała. Dominik (zm. 1526) jest bratem straconego później seniora rady Heinza, który używał w tym samym czasie innego herbu (fot. 3). Drugą hipotezą Luchsa jest, że być może dwie linie miały inne znaki (linia pochodząca od Heinza i linia pochodząca od Dominika), stwierdzając: "albo ten drugi był przyznany tylko pewnej linii rodu, mianowicie linii późniejszego starosty księstwa wrocławskiego (Heinza)". Herb w formie używanej przez Heinza (krokiew) istniał jednak już co najmniej w początku XV w. Jest np. na zworniku sklepienia kaplicy Dompnigów w farze elżbietańskiej (fot. 1), a musiał tam powstać przed 1415 r., bo wtedy patronat kaplicy przestał należeć do Dompnigów.

[Blazek_1890-4] 4,0 ^4,1 Johann Siebmacher. Der abgestorbene Adel der Preussischen Provinz Schlesien. Zweiter Theil. oprac. Konrad Blážek. Nürnberg: 1890.

[Schellenberg-5] Alfred Schellenberg. Schlesisches Wappenbuch Bd 1. Görlitz: 1938.

[Scharffenberg-6] Römischer Kayserlichen auch zu Hungern vnd Behaimb Königlichen Majestat etc. Wappen czyli Schlesisches Wappenbuch lub Scharffenberg'sches Wappenbuch.

[7] Gedko Stilvogt w Polski Słownik Biograficzny, t. 7. 1948

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

@@ Linia 346: / Linia 346: @@
 Haunold (II), Haunold-Sacherwitz
 <gallery mode=packed heights=230px>
-Plik:Haunold-Rumberg Johann.jpg|Tarcza herbowa; według inskrypcji Johanna von Haunoldt und Rumberg; [[Epitafia i płyty nagrobne we wrocławskiej farze elżbietańskiej#Ściana zachodnia|fara elżbietańska]]
+Plik:Schnabel Baltazar epitafium herby.jpg|Herb Haunold (dla patrzącego z prawej) związany z Zuzanną [[#Schnabel|Schnabel]] z domu Haunold (1566-1621); [[Epitafia i płyty nagrobne we wrocławskiej farze elżbietańskiej#Filar 3|epitafium w farze elbietańskiej]]
+Plik:Haunold-Rumberg Johann.jpg|Tarcza herbowa; według inskrypcji Johanna von Haunoldt und Rumberg; [[Epitafia i płyty nagrobne we wrocławskiej farze elżbietańskiej#Ściana zachodnia|fara elżbietańska]], I poł. XVII w.
 Plik:Haunold II, Stein.jpg|alt=Herbik mieszczański|Herb rodziny Haunold-Sacherwitz (Stein<ref name="Stein"/>)
 </gallery>
-Tarcza herbowa, herb Haunold II. Według inskrypcji Johanna von Haunoldt und Rumberg. Chodzi prawdopodobnie o Johanna żyjącego w latach 1557-1617. Studiował w Lipsku, był jak przodkowie kupcem. Od 1496 r. do śmierci na przemian ławnik lub rajca.
 == Haupt ==
@@ Linia 1060: / Linia 1061: @@
 == Sauermann ==
 Saurmann, Saurman, Sauermann, Sauerman, von Sauermann, Sawermann, Sawormann, von Sauerma, von Saurma, Freiherren oder Grafen von Sauerma (Saurma)
 <gallery mode=packed heights=230px>
@@ Linia 1107: / Linia 1106: @@
 Plik:Schmidt Johann Heinrich.jpg|Tarcza herbowa  [[Epitafia i płyty nagrobne we wrocławskiej farze elżbietańskiej#Ściana zachodnia|Johanna Heinricha Schmidta von Schmiedefeldt (zm. 1673)]]; fara elżbietańska
 Plik:Schmidt von Schmiedefeld, Stein.jpg|Herb  rodziny Schmidt von Schmiedefeld (Stein<ref name="Stein"/>)
+</gallery>
+== Schnabel ==
+<gallery mode=packed heights=230px>
+Plik:Schnabel Baltazar epitafium herby.jpg|Herb Schnabel (w środku); [[Epitafia i płyty nagrobne we wrocławskiej farze elżbietańskiej#Filar 3|epitafium Baltazara Schnabela (1558 - 15 III 1631) i jego żon w farze elżbietańskiej]]
 </gallery>
@@ Linia 1128: / Linia 1132: @@
 Plik:Scholz Herbarz Scharffenberga.jpg|Scholzen (Scharffenberg<ref name="Scharffenberg">''Römischer Kayserlichen auch zu Hungern vnd Behaimb Königlichen Majestat etc. Wappen'' czyli ''Schlesisches Wappenbuch'' lub ''Scharffenberg'sches Wappenbuch''.</ref>)
 Plik:Scholz, Stein.jpg|alt=Hausmarke, Breslau|Herb rodziny Scholz von Rosenthal (Stein<ref name="Stein"/>)
+</gallery>
+== Schreiter ==
+Schreiter, von Schreiter
+<gallery mode=packed heights=230px>
+Plik:Schnabel Baltazar epitafium herby.jpg|Herb Schreiter (dla patrzącego z lewej) związany z Zuzanną [[#Schnabel|Schnabel]] z domu Schreiter (1549-1612); [[Epitafia i płyty nagrobne we wrocławskiej farze elżbietańskiej#Filar 3|epitafium w farze elbietańskiej]]
 </gallery>